Депутат Қазақстанда шетелдік агенттерге бақылауды күшейтуді сұрады

Мәжіліс депутаты Магеррам Магеррамов шетелден қаржыландырылатын ұйымдар туралы жарияланатын мәліметтер тізімін кеңейтуді ұсынды. Оның айтуынша, мемлекет қаржының көлемі мен көздерін ғана емес, қаржыландырылатын жобалар, мердігерлер және қаражаттың түпкілікті алушылары туралы ақпаратты да ашық көрсетуі тиіс. Бұл туралы Stan.kz ақпарат агенттігі хабарлайды.
Магеррамов наурыз айында Мемлекеттік кірістер комитеті алғаш рет шетелден қаржы алатындар туралы ғана емес, қаржы көлемі мен оның көздері жөнінде де мәлімет жариялағанын еске салды. Депутаттың сөзінше, 2025 жылдың екінші жартыжылдығында Қазақстанға шетелден 12 миллиард теңгеден астам қаржы түскен.
“Шетелден келген ақшаның едәуір бөлігі құқық қорғау, медиа және сараптамамен айналысатын ұйымдарға беріледі. Ал мұндай ұйымдар қоғамдағы пікірдің қалыптасуына әсер етеді. Сондықтан шетелдік қаржы қоғамдық пікірге және ақпараттық ортаға ықпал ету үшін пайдаланылып жатыр”, – деді депутат.

Депутаттың айтуынша, қазіргі тізілімде шетелдік қаржының қайда және қандай мақсатта жұмсалып жатқаны толық көрінбейді. Себебі онда нақты жобалар, қаржыландыру мақсаттары және қаражаттың бөлінісі туралы ақпарат көрсетілмеген.
“Шетелден келетін қаржы туралы ақпараттың ашық болуы тек қаржы мәселесі емес. Бұл ұлттық қауіпсіздік пен Қазақстанның ақпараттық тәуелсіздігіне де тікелей қатысты. Қазір шетелден қанша қаржы келгені және оны кім алғаны ғана белгілі. Бірақ бұл қаражаттың нақты қандай жобаларға жұмсалғаны, оны кімдердің іске асырғаны және қоғамға қандай әсер етіп жатқаны туралы ақпарат жоқ. Сондықтан бұл мәселе қаржыдан бөлек, ұлттық қауіпсіздік пен ақпараттық тәуелсіздікке де қатысты”, – деді Магеррамов.

Осыған байланысты депутат шетелден қаржы алатын ұйымдарды қаражаттың қандай жобаларға жұмсалғанын, оны кімдердің жүзеге асырып жатқанын және қандай нәтиже бергенін жариялауға міндеттеуді ұсынды.
Сонымен қатар Магеррамов бұл бастама үкіметтік емес ұйымдардың қызметіне тыйым салуды көздемейтінін айтты.
Айта кетейік, бұған дейін Қазақстанда шетелдік агенттер туралы заң жобасын әзірлеу бойынша жұмыс басталғаны туралы жазған едік.